dinsdag 31 augustus 2010

Vernieuwen tussen de rivieren, LED it be! februari 2010

Vernieuwen tussen de rivieren, LED it be!




Hoe staat het bedrijfsleven ervoor? Gaat de economie weer groeien? Wat gaat de rente doen? Het zijn enkele veel gestelde vragen die de afgelopen maanden aan mij gesteld zijn. Natuurlijk belangrijke vragen,maar waar het veelal om gaat is toch de ondernemer met zijn of haar plan. Het economisch klimaat heeft zeker zijn invloed, maar de verschillen tussen branches, maar ook binnen branches zijn vaak groot. Hierbij komt dat er in elke branche ‘witte raven’ zitten en bedrijven die fors achter blijven. Om toch een korte update te geven van de stand van zaken, even een ‘rondje branches’.



Als wij kijken naar de industrie dan is de ontwikkeling van de export belangrijk. We verwachten dat de export in 2010 weer licht zal aantrekken. De lage bezettingsgraad in veel bedrijven geeft weinig aanleiding tot investeren in capaciteitsuitbreiding. Vooral de fabrikanten van kapitaalgoederen worden hierdoor geraakt. De sector transport heeft veelal een afgeleide functie van de economie. In 2009 is de sector geraakt met een volumedaling van 10%. Het wegvervoer is t.o.v. vervoer over water minder geraakt. Maar binnen de branches zijn de verschillen groot. Vervoerders van automotive gerelateerde producten worden hard getroffen en vervoerders van foodgerelateerde producten veel minder. Voor 2010 verwachten wij een stabiele tot licht groeiende markt. De detailhandel non-food is natuurlijk conjunctuurgevoelig. Zeker de branches in duurzame goederen merken dit. Voor dit jaar zal het voor deze ondernemers een jaar worden van ‘doorkomen’. Voor de laatcyclische bouwsector is de crisis nog lang niet voorbij. Vooral bedrijven die zich richten op nieuwbouw van woningen zien hun orderportefeuilles opdrogen.



Is er dan helemaal geen goed nieuws? Jawel! Bedrijven tussen de rivieren hebben afgelopen maanden aangetoond over veerkracht en vernieuwingsdrang te beschikken. Deze tijden geven juist ruimte om te reflecteren en de bakens te verzetten. Goede ideeën die anders op de plank blijven liggen worden opgepakt.

Om dit te stimuleren kennen wij al jarenlang de Herman Wijffels Innovatieprijs. Een prijs voor ondernemers die duurzaam en innovatief zijn. Vindingen die mens of milieu vooruit helpen. Bijvoorbeeld op het gebied van energiebesparing, verduurzaming van een productieproces, verbetering van arbeidsomstandigheden of gezondheidszorg. Wellicht is iemand in staat om de LED-technologie bereikbaar te maken voor alle consumenten.Het lijkt mij toch een mooie uitdaging als in 2010 deze prijs uitgereikt kan worden aan een onderneming tussen de Maas en de Waal. Ik zou zeggen LED it be!



Vorige keer heb ik een voorspelling gegeven dat Nederland de halve finale gaat halen op het WK voetbal in Zuid-Afrika. Ik zou ook zeker Spanje deze zomer in de gaten houden. Dit land kan zomaar een hoofdrol gaan spelen. Niet alleen op het voetbalveld, maar ook als wij kijken naar de zwakke overheidsfinanciën. Natuurlijk hebben wij het over de overheidsfinanciën van Griekenland, Ierland en Italië, maar vlak ook Spanje niet uit! Maar dat zal zeker geen begin van het einde zijn, maar het einde van het begin van een sterke EMU.

Paniekvoetbal of gaan voor goud? winter 2009

2010, Paniekvoetbal of gaan voor goud?




Het jaar 2010 beloofd weer een boeiend jaar te worden. In 2009 heeft iedereen keihard gewerkt om uit de crisis te komen. Zeer zeker ook de politiek. Dat is zeer lofwaardig, maar de praktijk geeft de indruk van paniekvoetbal. De aandacht valt vooral op het herstel van de economie, want we mogen de volgende generatie niet met een zware schuldenlast belasten. Maar we moeten niet eenzijdig aandacht hebben voor de economie, maar juist ook voor opvoeding en onderwijs. De levensverwachting stijgt snel en de verhoging van de AOW-leeftijd is een druppel op de gloeiende plaat. De politiek zal duidelijke keuzes moeten maken om het overheidstekort om te buigen. Na de gemeenteraadsverkiezingen komend voorjaar zal de campagne voor landelijke verkiezingen losbarsten. Politici kunnen kiezen uit lastenverzwaring, snoeien in de overheidsuitgaven en verschraling van voorzieningen. In dat licht wil ik hierbij een pleidooi houden om juist nu te investeren in het onderwijssysteem. Niet op de manier zoals wij nu doen, door te investeren in management en moeilijke controlesystemen, maar veel meer vanuit sociale innovatie. Als wij willen dat de medewerkers langer doorwerken dan zal dit een andere manier van ontwikkelen en leren vragen. We zien dat, ondanks jarenlange vernieuwingen, de studenten nog niet goed kunnen rekenen en onvoldoende hun taal beheersen. In mijn beleving moeten wij een ‘brug’ slaan tussen senioren en junioren vanuit nieuwe leermodellen. Hoe? Door goed te kijken naar de drie sociaal innovatieve stelregels. Een: innovatie is interactie; twee: er zijn altijd meer slimme mensen buiten je organisatie dan erbinnen en drie: wat je ook doet, doe het open. Mensen zijn van nature geneigd samen te werken. Het wordt dan ook het tijdperk van de participatie. Met het oog op de verkiezingen ben ik benieuwd hoe het zal gaan met het ‘zulliën en hulliën’ in het land van Maas en Waal of dat wij gaan participeren? Participeren is belangrijk voor bestuurders en ondernemers. Het doet me dan ook goed dat er steeds meer draagvlak is voor een Sociaal Economische Raad in het Land van Maas en Waal, waarin alle belangrijke stakeholders van dit gebied zijn betrokken. Dit platform zal een belangrijke versnelling kunnen geven aan de verdere ontwikkeling van ons mooie gebied. Dat vraagt niet om ‘hulliën en zulliën’ of paniekvoetbal, maar om participatie. Dan gaan we echt voor goud! Als het even meezit kunnen wij in augustus al voor goud gaan als onze jongens naar Zuid-Afrika gaan voor het WK Voetbal. Ook het Land van Maas en Waal kent 50.000 bondscoaches. Als ik me mag wagen aan een voorspelling? Het Nederlands Elftal gaat minimaal de halve finale halen! Naast de voorspellingen willen analisten ook graag de eindstand van de AEX voorspellen. Ik zou hier graag aan meedoen, maar door de wet- en regelgeving in bankenland en de kans op aansprakelijkheden moet ik hier helaas van af zien. Graag zou ik toch nog een oproep willen doen aan de politiek en in het bijzonder aan Wouter Bos. Neem regie over de discussie hoe het financiële landschap er in Nederland en Europa eruit moet komen te zien. Waar staan we met zijn allen over vijf jaar? Een ding is zeker: wij, als Rabobank Maas en Waal blijven investeren in onze leden en gaan ook in 2010 voor goud.

Na een mooie zomer een 'warme' herfst en een 'groene' winter? herfst 2009

Na een mooie zomer een ‘warme‘ herfst en een ‘groene’ winter?




Na een ‘stormachtig’ eerste half jaar kwam de zomervakantie voor veel mensen als een welkome afwisseling. Even loskomen van de zorgen en de berichten rondom de kredietcrisis, en gewoon lekker genieten van een onbezorgde vakantie. Wellicht moeten wij dit vaker doen want de wereld ziet er weer positief uit!



Economisch analisten en financiële markten zijn in de ban van ‘groene loten’, de

eerste tekenen van bloei die we de afgelopen maanden in verschillende economieën

mochten optekenen. In Amerika bijvoorbeeld lijken de huizenverkopen

te stabiliseren, zagen we voor het eerst in lange tijd de hypotheekaanvragen

weer toenemen en zijn er zelfs tekenen dat het dalingstempo van de huizenprijzen

afneemt. Zouden de maatregelen van Obama en de zijnen dan toch zijn effect gaan sorteren? Ook in Maas en Waal neemt de politiek maatregelen door vergunningen binnen 6 weken in plaats van 3 maanden te regelen. Even flitste de gedachte door mijn hoofd dat een normale doorlooptijd voor een vergunning toch ‘normaal’ is, maar anderzijds moet elk herstel ergens beginnen. Alleen al daarom moeten we de groene loten koesteren en initiatieven als de versnellingskamer omarmen.



Toch wil ik ook nog erg voorzichtig zijn. Zelfs als we uiteindelijk weer voorzichtig groeien, hopelijk vanaf begin 2010, dan zal dit herstel voor veel bedrijven en werknemers in eerste instantie te weinig en

te laat blijken. Reorganisaties, ontslagen en faillissementen zullen eerst nog

toenemen en dus verwacht ik nog een ‘hete’ herfst. Wij verwachten dat op zijn vroegst eind volgend jaar de werkloosheid haar top bereikt,

wanneer meer dan 10% van de Europese beroepsbevolking werkloos zal zijn.

Het overenthousiasme over de groene loten kan dan weer omslaan in teleurstelling en hernieuwd verlies aan vertrouwen als blijkt dat daarmee lang niet alle problemen als sneeuw voor de zon verdwenen

zijn. Want de vraag dringt zich op hoe we de rekening van de huidige problemen gaan betalen. En leggen wij nu niet teveel nadruk op de financiële crisis? Hoe staat het met de voedsel-, water-, energie- en klimaatcrisis? We moeten de problemen vanuit een onderlinge afhankelijkheid bekijken en oplossen. De problemen zijn zodanig complex dat er niet één maatregel is die zorgt voor de oplossing, maar vele maatregelen van ons allemaal moeten er weer voor zorgen dat wij de problemen ook op een duurzame manier oplossen. Dit betekent dat iedereen zijn of haar verantwoordelijkheid moet pakken. Voor ons betekent dit een goede invulling geven aan duurzaam bankieren vanuit onze kernwaarden: respect, integriteit, professionaliteit en duurzaamheid. Hoe? Door in eerste instantie naar onszelf te kijken. Hoe groen zijn wij zelf? MVO is één van de prioriteiten van de bank. Zowel in onze eigen bedrijfsvoering, maar zeer zeker ook als het gaat om het stimuleren van duurzame investeringen. Als wij met elkaar de uitdaging aangaan om ons te verenigen en vanuit onze eigen kracht aan een duurzaam Maas en Waal te bouwen dan wordt het na een ‘warme’ herfst een mooie ‘groene’ winter.

Somberheid troef, maar elke tunnel is eindig winter 2008

Somberheid troef, maar elke tunnel is eindig


Een economie die krimpt met 3,5 procent, een daling van de industriële productie met 6% ten opzichte van een jaar eerder, een inzakkende wereldhandel, een laag producenten- en consumentenvertrouwen, een fors gedaalde AEX, een stijgende werkloosheid en een verslechterde koopwoningmarkt, banken die genationaliseerd worden. Kortom somberheid troef! Wat begon als een financiële crisis heeft nu grote impact op de reële economie. Hoe heeft dit kunnen gebeuren? Hoe lang gaat de crisis nog duren? Wat is het beste recept om de economie er weer bovenop te helpen? Een ding is zeker: we gaan door een dal, de lengte en de diepte van het dal is onzeker, maar hoe lang en diep dit dal ook zal zijn, elke tunnel is eindig.

Het probleem is geboren door het feit dat krediet te lang te goedkoop was. Het goedkope geld heeft gezorgd voor dure huizen. Toen vervolgens de rentes omhoog gingen, knapte de luchtbel en was er de aanzet voor de crisis waarin we nu zitten. Hoe komen we er met elkaar weer bovenop? Ik ben van mening dat de huidige economische structuur versterkt moet worden. Versneld investeren in infrastructuur en in energiebesparende maatregelen, het Europese toezicht op banken versterken, woningen weer betaalbaar maken voor starters en mensen van werk naar werk helpen. De AOW-leeftijd verhogen naar 67 jaar zou niet de prioriteit moeten hebben. Werkgevers hebben de prioriteit liggen bij de crisis, werknemers willen het niet en bovendien is het gezien de oplopende werkloosheid niet het meest logische moment mensen te vragen langer te werken. Dat komt later wel. Verder is het belangrijk om de pensioenfondsen de tijd te geven, om zich weer te herstellen van de klappen die zij hebben opgelopen in het afgelopen jaar.

Met kwalitatief goede maatregelen in combinatie met een dalende inflatie en de sterke fundamenten van de Nederlandse economie en woningmarkt ben ik ervan overtuigd dat wij er weer bovenop komen.

In het vorig jaar verschenen rapport: de kracht van Maas en Waal, blijkt dat het fundament van ons gebied sterk is maar dat ook wij alert moeten zijn voor enkele zorgelijke ontwikkelingen. Juist in deze tijd is het belangrijk dat wij vanuit de overheid en het bedrijfsleven de handen in een slaan en gezamenlijk werken aan duurzame verbeteringen van onze lokale economie. De belangrijkste les die wij kunnen leren uit deze crisis is dat onze positie versterkt kan worden door het verder ontwikkelen van zelfredzaamheid en onderlinge solidariteit. Als coöperatieve bank in het land van Maas en Waal willen wij graag hier onze bijdrage aan leveren.



Corné de Louw

Directeur Bedrijven

maandag 30 augustus 2010

leiderschap met de x-factor

Gevraagd: leiderschap met de x-factor




We leven in turbulente tijden. Waarden en zekerheden, de fundamenten uit het verleden, lijken vandaag het huis niet meer op zijn plaats te houden. Populistische politici scharen zich in het koor van verontwaardigde burgers, in plaat van een constructieve rol te spelen bij het herstel van het vertrouwen. We zijn bezig met nationale symptoombestrijding als het gaat om de kredietcrisis en de landencrisis en dan hebben wij het nog niet eens over de voedselcrisis, klimaatcrisis en de energiecrisis. Voor de inwoners van Maas en Waal kwamen hier nog de ‘pinautomatencrisis’ en de ‘zwembadcrisis’ overheen. De primaire reactie zou kunnen zijn om ons achter de Nederlandse dijken te verstoppen en terug te keren naar het guldentijdperk of achter de Maas en Waalse dijk te verstoppen en te wachten op de volgende crisis. Nee, we moeten de slinger van de klok doen doorslaan naar een positieve beweging! Hoe? Om te beginnen vraagt dit leiderschap met de x-factor. De x-factor is de factor die zorgt voor positieve energie bij mensen. Die bruggen bouwt met en tussen mensen. Maar wie is de man of vrouw met de x-factor? In deze tijd van het WK voetbal in Zuid-Afrika is er één persoon waar ik aan moet denken, nl. Nelson Mandela. Hij heeft als geen ander de brug weten de bouwen. In de huidige tijd laat Barack Obama zien over een Mandela-achtig temperament te beschikken. De problemen van deze wereld zijn zodanig complex dat niet één persoon of organisatie de problemen kan oplossen. Iedereen heeft op zijn of haar manier de x-factor. Iedereen is in staat om op zoek te gaan naar zijn of haar kwaliteiten en deze in te zetten om een balans te houden tussen economie, ecologie en de maatschappij. Iedereen kan collega’s binnen zijn of haar bedrijf tot gedrag aanzetten dat rekening houdt met de gevolgen voor de mensen nu en in de toekomst. De start van de Maas en Waal Raad is hier goed voorbeeld van. Een club mensen met positieve energie en goede ideeën.

Om het goede voorbeeld te volgen hebben wij als Rabobank Maas en Waal, samen met collega’s uit de Rabobankgroep gewerkt aan een propositie gericht om energie(kosten) voor ondernemers te besparen. Investeren in energiebesparende maatregelen betekent voor ondernemers lagere exploitatiekosten en bovendien is iedereen bij gebaat. We hebben de handen ineen geslagen en contact gelegd met Energiecentrum Midden- en Kleinbedrijf en Agentschap NL (het voormalige Senter Novum). In eerste instantie focussen wij op bedrijven in de Industrie. Voelt u zich aangesproken en wilt u meedoen, dan kunt u mij mailen.

Laten wij hopen dat Bert van Marwijk ook de x-factor heeft (en een beetje geluk) om ‘onze jongens’ wereldkampioen te maken. Daar krijgen wij allemaal energie van en het is nog goed voor de economie ook!



Corné de Louw